Felsefi Danışman Görüşleri
Felsefi danışmanlık açısından Felsefe kuramlar üreten akademik felsefeden ibaret değildir, felsefi düşünce ve yaşam birbirinden ayrılamaz. Felsefenin gündelik hayatla bağının kurulması eski Yunan geleneğinde görüldüğü gibi kişiler arası diyaloglarla kazanılabilir. Günümüzde bu diyaloglar felsefi danışmanlarca gerçekleştirilir. Bu bölümde, Felsefi Danışmanlıkta ileri sürülen bu savlar; Felsefi Danışmanlığın ne olduğu, kuramsal çerçeve ve uygulamaları hakkında -İlker ALTUNBAŞAK'ın Doktora Tezinde (Felsefi Danışmanlık Ve Nermi Uygur'un Felsefi Söylemi 2015) bahsi geçen felsefi danışmanlardan Lahav, Mehuron ve Blass'ın görüşlerine yer verilmiştir. Felsefi Danışman Lahav kişisel kaygı ve sıkıntılar için uygulanacak danışmanlık konusunda günümüz felsefi yaklaşımlarının ortak bir ön kabulü olduğunu ileri sürer ve şöyle formüle eder: Kişiye ait çeşitli davranışlar, tutumlar, duygular, seçimler, umutlar, planlar, yaşamdan ve başkalarından beklentiler gibi günlük yaşamın birçok yönü kişinin kendisi, dünyayı ve yaşamı ifadesi olarak yorumlanır.
Bütün bunlar, kaygı/sıkıntı ve sorunları da içermek üzere kişinin dünya görüşünü oluşturur. Başka bir deyişle kişisel felsefelerinin dışa vurumudur ve kişinin günlük yaşamı kendi felsefi görüşlerini dile getirmektedir. Dolayısıyla danışanla "felsefe yapma"nın konusudur.
Felsefi Danışman danışmanlık sürecinde, danışanın yaşam biçiminde ifadesini bulan dünya görüşünde, çeşitli anlamları ortaya çıkarmasına ve onun kaygı ve sıkıntılarının kaynağı olabilecek sorunlu alanları eleştirel biçimde gözden geçirmesine yardım eder.
Felsefi Danışman Mehuron Felsefi Danışmanlığı "Felsefe yaşamla diyalogdur". Felsefi danışmanlara göre insanlar yaşamları boyunca yaşam ve gerçeklikle ilgili temel felsefi sorularla yüzleşmek zorunda kalırlar ve kişisel sorunların birçoğu doğası bakımından felsefidir. Bu sorunlarla yüzleşmenin yolu "felsefe yapmaktır". Felsefi danışmanlıkta yapılan budur. Danışman ve danışan birlikte felsefe yaparlar ifadesiyle anlatır.
Felsefi Danışmanlık bağlamında felsefe yapmak bunu yapmaya istekli danışanların anlam ve düşünce dünyaları, yaşamlarını ilgilendiren değerler, kavramlar, inanışlar, davranışlar, tutumlar, kararlar, kısaca dünya görüşlerinde kendilerinin etkin olarak rol aldığı değişim sürecidir.
Danışmanlıkta danışana ait düşünce kalıpları, varsayımlar, ön yargılar, ilkeler eleştirel olarak sorgulanır Felsefenin en temel özelliği kavramsal tartışmalardır. Kavramsal tartışmalar danışanların felsefi anlamalarını, dünya görüşlerinde kendilerine gizli kalmış yönleri apaçık görmeleri ve buna bağlı olarak da sorunların kaynağına inip onlarla baş etmeyi öğrenmeleri amacıyla yapılır.
Kişiler, sorunları ile ilgili bakış açılarının yani, içinde bulundukları felsefi anlamanın ötesine nasıl geçebilirler? Başka bir söyleyişle danışan şu andaki varoluşundan, yeni bir varoluşa nasıl geçebilir? Felsefi Danışman Lahav'a bu soruların yanıtı "bilgelik arayışında" yatar. Felsefi kendini soruşturmanın en anlamlı amacı "bilgelik arayışıdır". Felsefi danışmanlığı anlamlı kılan da bilgelik arayışıdır. Bilgelik arayışı, tek bir gerçeklik anlayışıyla sınırlı olmayıp, sonsuz fikirler ağı ile gerçekleştirilen bir diyalogdur. Felsefi Danışman Blass bunu "aşma" kavramıyla adlandırır. Bilgelik veya aşma; danışanda alışılmış anlamanın apaçık kılınmasıyla, kişinin içinde bulunduğu andaki alışılmış anlamasını aşması, yaşamı belirleyen zengin düşünceler ağına açık olma anlamında bilgeliğe doğru kişisel bir yolculuk ile yeni bir varoluşa sahip olmasıdır. Danışmanın rolü danışanı sahip olduğu dünya görüşü ile karşı karşıya getirmek, eleştirel olarak dünya görüşünü sorgulamasında ona yardımcı olmak ve onun kişisel bakış açısının ötesine geçmesine ve yeni bir anlam dünyası kurmasına olanak sağlamaktır. Bu şekilde kişi içinde bulunduğu, kendisinin sınırlı bir ufukta hareket etmesine neden olan alışılmış anlamasından belli bir kişisel perspektife bağlı olmayan sınırsız anlamlar ağına geçer.
Felsefi danışmanlara göre insanların geliştirmeleri gereken anahtar; "felsefe pratiğidir ". Felsefi danışman da uzman biri olarak insanlara bu beceriyi geliştirmelerine, danışanın yaşam biçiminde ifadesini bulan çeşitli anlamları ortaya çıkarmasına ve onun kaygı ve sıkıntılarının kaynağı olabilecek sorunlu alanları eleştirel biçimde gözden geçirmesine yardımcı olur.
Danışmanlık sürecinde kişiler daha iyi bir kendini anlama geliştirdiklerinde içinde bulundukları durumu daha sağlıklı değerlendirebilir ve soruların üstesinden gelirler.
